Emily Brontë’nin Uğultulu Tepeleri, Heathcliff ile Catherine Earnshaw arasındaki güçlü bağın sınıf, ayrılık ve intikamla değişerek iki ailenin hayatını kuşaklar boyunca etkilemesini anlatır. Romanın merkezinde Earnshaw ve Linton aileleri vardır; ancak hikâye yalnızca iki insanın kavuşamamasıyla sınırlı değildir. Heathcliff’in çocuklukta yaşadığı dışlanma, Catherine’in verdiği kararlar ve sonraki yıllarda büyüyen intikam arzusu, ilk kuşağın çatışmalarını çocuklarının hayatına kadar taşır.

Bu nedenle Uğultulu Tepelerin konusu bir aşk hikâyesinden çok daha geniştir: aidiyet, sınıf, miras, aile, güç ve geçmişte yaşananların sonraki kuşaklara nasıl aktarılabileceği romanın olay örgüsünün temel parçalarıdır.

Spoiler uyarısı: Bu yazı romanın olay örgüsünü ve finalini ayrıntılı biçimde anlatmaktadır.

Uğultulu Tepeler’in konusu nedir?

Romanın hikâyesi Yorkshire kırsalındaki iki büyük ev çevresinde gelişir: Wuthering Heights ve Thrushcross Grange. Wuthering Heights, Earnshaw ailesinin evidir; Thrushcross Grange ise Linton ailesine aittir.

Earnshaw ailesinin babası bir gün Liverpool’dan yanında ailesi bilinmeyen bir çocukla döner. Bu çocuğa Heathcliff adı verilir. Bay Earnshaw onu kendi çocukları Catherine ve Hindley ile birlikte büyütmeye başlar.

Catherine ile Heathcliff kısa sürede birbirlerine çok yaklaşırken Hindley, babasının Heathcliff’e gösterdiği ilgiden rahatsız olur. Bay Earnshaw’ın ölümünün ardından evin kontrolü Hindley’ye geçtiğinde Heathcliff’in konumu tamamen değişir. Hindley onu aileden biri gibi görmek yerine hizmetçi konumuna indirir ve eğitimden uzaklaştırır.

Heathcliff böylece çocukluğunu Catherine’le paylaşmasına rağmen, büyüdükçe onunla aynı sosyal dünyanın parçası olamayacağını daha açık biçimde görmeye başlar.

Catherine, Heathcliff ve Edgar Linton

Catherine ile Heathcliff’in çocuklukları büyük ölçüde birlikte ve Yorkshire bozkırlarında geçer. Fakat bir gün Thrushcross Grange çevresinde dolaşırken Catherine yaralanır ve Linton ailesinin yanında bir süre kalmak zorunda kalır.

Bu ziyaret onun hayatındaki önemli kırılmalardan biridir.

Catherine Wuthering Heights’a döndüğünde yalnız görünüşü değil, toplumsal dünyaya bakışı da değişmiştir. Linton ailesinin daha düzenli, varlıklı ve saygın yaşam biçimiyle tanışmıştır. Bu sırada Edgar Linton’la yakınlaşmaya başlar.

Catherine’in Heathcliff’e duyduğu bağ sona ermez. Buna rağmen Edgar’ın evlilik teklifini kabul eder.

Burada romanın temel çatışmalarından biri ortaya çıkar. Catherine’in önünde yalnızca iki erkek değil, iki farklı hayat vardır. Heathcliff onun çocukluğu, özgürlüğü ve kendisini ait hissettiği dünyanın bir parçasıdır; Edgar ise sosyal güvenlik, statü ve kabul edilebilir bir gelecek sunar.

Catherine, Nelly Dean’e Heathcliff’le arasındaki bağın ne kadar güçlü olduğunu anlatırken aynı zamanda mevcut koşullar altında onunla evlenmenin kendi toplumsal konumunu aşağı çekeceğini düşünür.

Heathcliff ise bu konuşmanın yalnızca kendisini aşağılayan kısmını duyar.

Ve Wuthering Heights’tan ayrılır.

Heathcliff neden geri döner?

Heathcliff birkaç yıl boyunca ortadan kaybolur. Geri döndüğünde artık çocukluğundaki yoksul ve güçsüz genç değildir. Nerede bulunduğu ve servetini tam olarak nasıl kazandığı açıklanmaz; fakat ekonomik olarak güçlenmiş, görünüşünü ve toplumsal konumunu değiştirmiştir.

Catherine bu sırada Edgar Linton’la evlenmiş ve Thrushcross Grange’da yaşamaktadır.

Heathcliff’in dönüşü eski ilişkileri yeniden harekete geçirir. Catherine ile aralarındaki bağ hâlâ güçlüdür; Edgar ise Heathcliff’in yeniden hayatlarına girmesinden rahatsız olur.

Fakat Heathcliff yalnızca Catherine’i görmek için dönmemiştir.

Çocukluğunda kendisini aşağılayan insanlardan hesap sormaya başlar.

Heathcliff’in intikamı nasıl başlıyor?

Heathcliff ilk olarak Hindley’nin zayıflıklarından yararlanır. Karısının ölümünden sonra giderek kendisini kaybeden Hindley kumar ve borç içinde yaşamaya başlamıştır. Heathcliff ona para verir ve borçlarını kullanarak Wuthering Heights üzerindeki kontrolünü giderek artırır.

Bir zamanlar Hindley’nin evinde aşağılanan Heathcliff, zamanla aynı evin ekonomik gücünü ele geçirir.

Bu sırada Edgar’ın kız kardeşi Isabella Linton, Heathcliff’e ilgi duymaya başlar. Heathcliff bu ilgiyi kendi hesapları için kullanır ve Isabella’yla evlenir.

Fakat evlilik Isabella’nın düşündüğü gibi romantik bir birliktelik değildir. Heathcliff’in Catherine’e bağlılığı devam eder ve Isabella onun öfkesinin hedeflerinden biri hâline gelir.

Heathcliff’in intikamı böylece yalnızca kendisine geçmişte zarar veren insanları değil, onların ailelerini ve yakınlarını da içine almaya başlar.

Catherine Earnshaw’a ne oluyor?

Catherine, Heathcliff ile Edgar arasında giderek büyüyen çatışmanın ortasında hem fiziksel hem duygusal olarak kötüleşir.

Heathcliff ile Catherine’in son karşılaşmalarından biri romanın en yoğun anlarından biridir. İki karakter birbirlerini hâlâ güçlü biçimde severken aynı zamanda yaşadıkları yıkım için birbirlerini suçlar.

Catherine kısa süre sonra bir kız çocuğu dünyaya getirir.

Çocuğun adı da Catherine’dir; romanda onu annesinden ayırmak için çoğu zaman genç Catherine ya da Cathy olarak düşünmek daha kolaydır.

Catherine Earnshaw doğumun ardından hayatını kaybeder.

Fakat Catherine’in ölümü Heathcliff’in hikâyesini kapatmaz.

Tam tersine, onun kaybını kabullenememesi romanın geri kalanını belirleyen temel güçlerden birine dönüşür.

Roman neden Catherine’in ölümüyle bitmiyor?

Uğultulu Tepeler yalnızca Catherine ile Heathcliff’in hikâyesini anlatmak isteseydi roman burada sona erebilirdi. Fakat Emily Brontë olayları ikinci kuşağa taşır.

Bu ikinci kuşağın üç önemli karakteri vardır:

  • Cathy Linton: Catherine Earnshaw ile Edgar Linton’ın kızı.
  • Hareton Earnshaw: Hindley Earnshaw’ın oğlu.
  • Linton Heathcliff: Heathcliff ile Isabella Linton’ın oğlu.

İlk kuşağın kararlarının gerçek sonuçları bu üç karakterin hayatında görünmeye başlar.

Hareton Earnshaw kimdir?

Hareton, Hindley’nin oğludur. Fakat babasının ölümünün ardından hayatı büyük ölçüde Heathcliff’in kontrolüne girer.

Burada romanın en çarpıcı tekrarlarından biri yaşanır.

Hindley yıllar önce Heathcliff’i eğitimden uzaklaştırmış ve onu daha düşük bir konuma itmişti. Heathcliff ise yıllar sonra benzer bir şeyi Hindley’nin oğlu Hareton’a yapar.

Hareton ailesinin doğal mirasçılarından biri olmasına rağmen yeterli eğitim alamaz ve kendi evinde düşük bir konumda yetişir.

Böylece Heathcliff geçmişte kendisine yapılan aşağılamanın benzerini bir sonraki kuşakta yeniden üretmiş olur.

Linton Heathcliff ve genç Catherine

Isabella, Heathcliff’ten kaçtıktan sonra oğulları Linton’ı büyütür. Isabella’nın ölümünden sonra Linton babasının yanına gönderilir.

Linton fiziksel olarak güçsüz ve kırılgan bir gençtir. Heathcliff onunla güçlü bir baba-oğul ilişkisi kurmaktan çok, onu planlarının bir parçası olarak görür.

Bu sırada Edgar’ın kızı Cathy büyümektedir.

Cathy önce Hareton’la, daha sonra Linton’la karşılaşır. Heathcliff, Cathy ile kendi oğlu Linton arasında bir ilişki kurulmasını teşvik eder. Bunun arkasında yalnızca aile ilişkileri değil, Thrushcross Grange’ın geleceğiyle ilgili hesapları da vardır.

Heathcliff’in intikamı artık doğrudan ilk kuşağın çocuklarının hayatını biçimlendirmektedir.

Heathcliff neden Cathy ile Linton’ın evlenmesini istiyor?

Heathcliff’in amacı yalnızca oğlunun evlenmesini görmek değildir.

Evlilik ve miras ilişkilerini kullanarak Thrushcross Grange üzerinde de kontrol sağlamayı amaçlar.

Edgar Linton ağır biçimde hastalanırken Heathcliff, Cathy’nin Linton’la evlenmesini sağlamak için baskı kurar. Cathy sonunda Linton’la evlenir.

Kısa süre içinde Edgar ölür.

Ardından zaten hasta olan Linton Heathcliff de hayatını kaybeder.

Böylece Heathcliff yalnızca Wuthering Heights üzerinde değil, Thrushcross Grange üzerinde de güçlü bir hâkimiyet kazanır.

Çocukken her iki dünyanın dışında kalan Heathcliff, artık iki evin de kaderini belirleyen kişidir.

Uğultulu Tepeler’in sonunda ne oluyor?

Linton’ın ölümünden sonra Cathy, Wuthering Heights’ta yaşamaya devam eder. İlk dönemlerde Hareton’a küçümseyici davranır; onun eğitimsizliğiyle alay eder.

Fakat zamanla aralarındaki ilişki değişir.

Cathy, Hareton’a okumayı öğretmeye başlar. Hareton da kendisini geliştirmeye çalışır. Aralarındaki düşmanlık yavaş yavaş yakınlığa dönüşür.

Bu gelişme romanın ilk kuşağından önemli biçimde ayrılır.

Heathcliff ile Catherine arasındaki bağ giderek sahip olma, öfke ve yıkımla iç içe geçerken Cathy ile Hareton arasındaki ilişki karşılıklı değişime doğru ilerler.

Heathcliff ise hayatının son döneminde geçmişe daha fazla kapanır. Catherine’in varlığını çevresinde hisseder ve yıllardır sürdürdüğü intikam planlarına olan ilgisini giderek kaybeder.

Sonunda Heathcliff de ölür.

Cathy ile Hareton evlenmeye karar verir ve Thrushcross Grange’a taşınmayı planlar.

Böylece roman, iki kuşak boyunca süren çatışmanın ardından aynı döngünün devam etmek zorunda olmadığını gösteren daha sakin bir ihtimalle sona erer.

Uğultulu Tepeler ne anlatıyor?

Uğultulu Tepelerin olay örgüsünü yalnızca “Catherine ile Heathcliff birbirlerini sevdiler ama kavuşamadılar” şeklinde özetlemek romanın yarısını dışarıda bırakır.

Roman aynı zamanda bir insanın uğradığı haksızlığı nasıl taşıdığıyla ilgilidir.

Heathcliff çocukluğunda dışlanan ve aşağılanan kişidir. Fakat güç kazandığında geçmişte kendisine yapılanların sona ermesini sağlamak yerine, benzer bir düzeni başkalarının hayatında yeniden kurar.

Bu nedenle ilk kuşağın hikâyesi kayıp ve intikamla ilerlerken, ikinci kuşak romanın başka bir ihtimalini gösterir.

Hareton ile Cathy kendilerine bırakılan geçmişi değiştiremezler.

Fakat onu tekrar etmek zorunda da değildirler.

Romanın konusu tam olarak burada genişler: geçmişin insan üzerinde ne kadar güçlü olabileceğini ve buna rağmen geleceğin bütünüyle geçmiş tarafından belirlenmek zorunda olmadığını anlatır.

Uğultulu Tepeler sadece bir aşk hikâyesi mi?

Hayır. Heathcliff ile Catherine arasındaki ilişki romanın merkezindeki en güçlü bağlardan biridir; ancak eser aynı zamanda sınıf, aile, aidiyet, intikam, miras, mülkiyet ve kuşaklar arası çatışmayı ele alır.

Özellikle romanın ikinci yarısı, ilk kuşağın kararlarının çocukların hayatına nasıl aktarıldığını gösterir. Bu nedenle Uğultulu Tepeleri yalnızca trajik aşk üzerinden okumak hem Heathcliff’in intikamının kapsamını hem de Cathy ile Hareton’ın finaldeki önemini gözden kaçırır.

Romanın daha derin düşünsel katmanını okumak için Uğultulu Tepeler: Aşkın İntikama Dönüştüğü Bir Roman dosyasına geçebilirsiniz.